Lr calor mri -—

Ad

D

pi

e.

Ht x Hn

[

4v SERCraX S

uM mr CT Pace

i

Te T t [a

^d z «t

Enemies

5204.

D tef fr One E uu

i'm

——

* * 3 Y 3

v

"H

tim ÓÀÀ

"Unt pcd : ————— . E : s : : , : ó j Mone e! TP arm e WO YR Cin yr y : [kn ip guess ioni ructimen n iiie acide v AU : cjeressy a Vxbeve faisais Me ze EY rent eurer ote rona

siete OR réAC cun nds (hv joa jn nace ral n " ü "S "

The Dibner Library of the History of | Science and Technology

SMITHSONIAN INSTITUTION LIBRARIES

PT.

oh

Ls T

Ue AT avi

ME

1 rer PPP

DE HISTORIA STIRK PIVM COMMENTARII INSIGNES MA XIMIS IMPENSIS ET VIGILIIS ELA

BORATL ADIECTIS EARVNDEM VIVIS PLVSQVAM quingentis imaginibus, nunquam antea ad nature imitationem artíficiofius cfft. Cis&exprefsis, LEO NHAR' TO FVCHSrIO medicohac noftraactatelongeé darífsimo,autore,

Regiones peregrinas pleriqalij alias,fumptu ingenti;ftudio indefeffo;nec fine difcrimine uit non- nunquam,adierunt, ut fimplicium materie cognofcendz facultatem compararent fibi: eam tibi materiam uniueríam fummo & impenfarum & temporis compendio, procul difcrimineomni,tanquam in uiuo iucundifsimog uiridario, magna cum uoluptate,hinc cognofcere licebit,

Accefsit ijs fuccinctaadmodum uocum difficilíum & obfcurarum paísím ínhocopere occurrentíum explícatio,

Vnàcum quadruplicíIndíce, quorum prímus quidem ftirptum nomenda- tUrasgraecas, alterlatinas, tertíus officínís feplafiaríiorum & herbarijsufitatas,quartus germanícas contínebít,

xd X E3 o lees eret

d 2

i)

AAT,

IT TT. Zi

fll

AL CLLM Cr por rut

Da ff

Caututti preterea efl inuiclifti c & x o 1 Imperatoris decreto,tte quis * alius impuné ufquam locorum bos de flirpium bistoria com- tietitavíos excudat, iuxtatenorem priuilegij -atttà à ttobis euuloati,

BASILEAE IN OFFICINA ISINGRINÍANA, ANNO CHRISTI M, D, XLII

LEONHARTVS FVCHSIVS

AETATIS SVAE ANNO XLL-

NSVGNENSRNS UTR : n

| KS

daxete e Y SONSEQRO I SSERQY 1

SEN

Y t

i9 E MA a.

SN Ue SSSSSSSSSSENS Aes Nov SOS SNNM MVMMM

WS na

es

s LOS * Hora

Ue hu

YA ue

NS ele) EOS RNRELUE NIS SN a I SNC

- SU CE ESSZSU TORNA ESRSSC RRONUN NE

MASALA DEVIS

UN "

S.

SSN

AUD TA I DN

SESS

NANNSSNSESNS eL, SS X CR eer La NS SN Aerei M SSSSS SNR ER i ee

m eme. CNN) ISSN

»

N

X3 »,g. "idt Eu

ILLVSTRISSIMO ET CHRISTIANISSIMO

PRINCIPI AC DOMINO, DOMINO IOACHIMO, SACRI RO- MANI IMPERIL, ELECTORL, MARCHIONI BRANDENBVR- , E , , genfi,Stetínge, Pomeraniae, Caffuborum, SdauorumQ Duci,Bure- orauío INorímbergenfi,necnon Rugiz Príncipi, Domíno fuolongéclementifsimo, LE oN HAR Tvs Fuchíusmedícus s, p. p.

NW VANQVAM utiterfa medicina nullis non feculis oloriofa co: à diuitta fit babita, Illuflriffime ac cencrofiféme w 158 Cx ps, ta-

| etiem in boc eius fummo fblendore femper plus laudis admiratio" Werbari medic ] ntis acpottderis, ea illius pars que naturas Jürpi ueffigat ritta- us | turdsyobtinuit : id partim quod uetuflate,cuius maxima CITIDEY. dis fempey obtis 3 apud omnes autoritas c9 ueneratio fuit, effet antiquifsima :par- nul. mem j tim etiam quod iucunda, utilis qo» nece[Taría eius effet cogiiitio,

CLAVA ARAS AXANAUA A Nf Clfft relique propémodumomtes artes fimulatque à. Leo $ tirpium origo opt. max, creatus eft bomo ;imiente fint, ac fübinde multorum induffria aule, fole berba, re poft condita fLatim elementa, uullod; adbuc exiflente bomine, unà cum diuinis - fuis uiribus, ita iubente Deojeterre latebris eruperüt. Li boc nomine nulluis vei aut artis inventio ue-

rius quam medicine et fHirpium, Deo affionetur. Q uod fPtamen quifbiam ijs que alJerui- atus impudenter redamare audeat, buic quidem IMofen, omnium qui fcripferuntuetuffifei^ mofts fcriptor anum teffem;utpote anite quem ullum alium inuenies fcriptorem, ted; apud Chaldaeos, feq omit antiquifa c Acoyptios ,tted; P bornices;tteque Crnecos, que tamen fünt uetufHiores nationes, oppote- iy:

nus, quipalam quod tos; in Grenefí fia affirtat, INeg; eft cm infolenter co coriturmeliofe

quis illtus tefFimoniti repudiet aut afbernetur,ut quem no noftri tttodofed c9» profani quid;

nunquam non adimirati fünt, fummis; extulerunt laudibus:quert etiam uenerandut ueridi-

cum; ipfa uetuflas facit, Siquidem becip[a, Ciceronete[le;proximé ad deos accedit ; qua- vetusti propter quopropiwus abefl abortu, et diuina progenie, boc melius ea que uera funt retinet, «ortas. Proinde baud tettteré quotquot unquam extiterunt bomines, adbiberi fidem uenerandee ue-

tuflati conflanter afferuerunt. Gieterutt ton folum Mofes, fed etiam quotquot eum fequu-

zifunt po&e q9* bifloricis ,]Aecyptia exculti difciplina, berbarum originem co»inuentionem

dijs tribueruut, Crnecorum nanque attiquiftimti poete Flomerus c3» Fdeffodus (teque Womens er vie etiim quicquam Gxecdi babent quod atte illos citent)aperte flirbium diuitam effe originert Jiodus Grecori teffantur. Flicquidem dum bomines igtorare tradit, quanti in IMalua co» A, [/bbodelove- E gue conditum fit, INamjs uerbis fabobfcuré admodum berbarum uires in intimis earundem me dullis veconditas eJe, bominibusq; ignotas tec nifi dijs ipfis, qui illar i futtt intuemttoves pera

fpeclas intiuit, Ille uerodum IMloly berbee laudatifSiee, contra Circes ueneficia mirà

e[ficacis inuentionem IVlercurio deorut apparítori acceptam refert, bominibus, inueitu

difficilem, dijs uero nb item effe fcribit. Quinetiam in fais T beriacis INicander Pattaces;,

quod ipfo [Latim nomine morborü omnii remedia pollicetur, à dijs ipfis inuentii effe, buici;

adco Chironiumy Afclepium co» FHerculeum appellatum,memoriz prodidit, Quod gre

ci poét;e particulatim atq; de fingulis feré generibus afferuerutt, bocister Latinos Qui-

dius, quem unum pro multis tunc produxilJe teflem fatis fit,inuniuerfum de omnibus, dui italoguentem de feipfox Apollinem fimpit,affirttare uoluit, dicens:

nuentum medicina meum efLopifexd;per orbem —— Dicor,cz berbarum fübiecla potentia nobis,

Q nare nuticommibus perfbicuum e[Je arbitror. fi antiquitatem diuinam; origttem fDecle tus berbaria tuedicina nibil ufquam effe laudabilius (blendidius, bonorificentius, Q uod e 2

AD ILLVSTRISS PRINCIPEM DN, IOACHIMVM

Herbarie medio. ffueró utilitatis magnitudinem, quam bec ipfa bominibus affert, atio expendas, quid ea eie uulitas, preslantius fit not uideo, INam nulla alia ve ittagis bonam corporis ualetudiem conferua ttis tuemur fuslentamus quàm [livpium omurs generis fubfidio.L"aletudine autem bona tubil neq; melius ned; pne[Tantius neq; optabilius exiffit utpote [ine qua necpotétia, nec di uitie,neculle alie res fuaues,ey"ufui effe po[funtut pre clare ab FRppoc. noftro dicli fit, Ud dpeA oo ey dre qanue re oe md uaioo re T GANG U Bd owic, &ráp vlc yieite. Neque prejentem tantum ualetudinem berbarum beneficio tuentur, fed «3 labefaclatam c9» conuul[am ijs ipfis corrigimus , emendamus ac reslituimus; Lt enimapes ex illarum oribus materiam colligunt unde mel conflant, ita os ex immen[a earundem uarietate ad- Heboiemedis uerfus morbos remedia decerpimus. Porró cum innumeri ferd fint ttorbi qui nobis à fronte, ementi" tepoo, Letevibus infidias tenduut, fümmóà necefJariat quoque effe exquifitam flivpium noti- tiam nemini obfcurum fore, fed conslare inter omnes puto, Neg; enim fine diuinis illarum ucunditascogni uiribus ut à nobis propulfemus morbos licebit, Q uattum ueró iucunditatis ac deledlatio- nonis fip. uis babeat [Tirpiuim cogtitio, non esl cur pluribus exponam, cum ttemo fit qui nefcat nibil effe in hacuita iucuuduus, delecabihusq;, quàm fyluas, montes, campos , uarijs ijs; ele- gantiféunis flofculis ac berbis redimitos ornatos peragrare , intentis; oculis intue- rt, J/oluptatem ueró ac iucunditatem illamuon parum auget, fi earundem facultatum ac uirium accedat ttotitia, Neque enim mittor in co giiofcenido, quam af biciendo füauitas co deleclatio. C) uare cum ueteres illi diuinam efte flirpiumoriginem, easd; in tantauitee bu mane fragilitate tton modo ufum fructum immenfüm babere, fed c : fummé ueceffarias effe animaduerterent, non folum de bac parte medicine bonorifíce entire cocperunt, ue- rumetiam nibilin ipfa natura quod fufbicerent dignius aut quod imiesligareit perferu tarettur pulcbrius;aut quod cognofcerent iucundius efte duxerunt, Proinde fe totos cy ani no (* corpore in earuidem inquifitionem atque idagationem contulerunt, Et boc ffudio uesligandarum flirpium non plebeijtantuim c2» abiecle fortis bomines tenebantur, féd qo» . ex omni genere bominum potentia; diuitijs, prudentia co» doctrína pralantes, Quuatito enim illi generis nobilitate clariores, prudentia; co* doclrina pra-flantiores fuerunt, atq; adeo de bac parte medicine incorruptius iudicare potuerunt;tato tttagis ad fe&landum boc Reges olim ftis fFudrum anumi illorum funt excitati ac inflammati, FTincef1 quod plerique eges, po- ; Ha NE sca tentia «9 pruderitia excellentes jnegleclo interimregij fa ligi bonore,cumtoto regie digni rfictocupat, fatis fatellitio, per uaylas multarum regionum folitudines ire, inuia montium iuga peragra re, lacus inacceffos lustvare , abditas terne fibras fcrutari, biantes uallium fequi fbecus, minime gyauati fünt, C) uod ut faceretit, nontam eos immen[a iucunditas c9» woluptas,qui- bus tum fruebantur quum uaria loca uarijs floribus acberbis ortataobibantyinuitauit, quamutde bumano genere, adeod; tota posTeritate optime mererentur, co» imiortale wo- aen adipifcerentur, ardor quidam impulit. C) uare de illis quas quifque inuenit fibi afteren. dis ton ittinus acriter 9 [Irenué quam de imperio, aut uita ipfa, qua tübil charius, dimi- carutit : id quod uerum effe multarum flirpium notmita tesTantur, INeque enim P'olemo- ttía berba alia de caufa etiam D bileteeria, tefle Plinio dicla eft quám propter certamen - Gentis Trio» imyenttonis reguttt. INónne Crentiana etiam ip[a,cut à Genio Illyriorü rege eius inuento- uidi i re nomen inditi est, fatis docet quàm ille : fludiofus berbarum füerit? utpote quem etiam in- ter ttedia arma earutidem indagatiotti operam nauave, c9» Crentiana rimari facultates non piguit,idq nullo alio nomine, nifi ut bac ratione memoriam fibi perpetuatm ac nunquam in- Lofimachus Ma. fermorituram conciliaret, Porró Loyfimachum Macedonum regem nontam animi tnagtii- i swa tudo uirium; gloria tobilitauit, quàm Liyfimacbia berba, que ín buucufque diem nomen : Poir, CÍls r'etítet, AMlitbridates fane, Ponti et Partborüirex maximus;ne uiginti quidemduarü | linguarum

LEONHARTI FVCHSII EPIST, NVNCVPATORIA,

lggpuavum peritia, uarijsis binc inde uiclorijs nomen fibi para[Jé contentus fait : fed ut

carior celebriord euaderet;in eam quoque curam fovtiter incubuit, ut omnium fimplicium tedicamentorum, eorum maximé que letalibus aduer[antur, exadlam wotitiam nancifce»

retur, C uamuero intentum in camrem animum babuerit, quantum; binc laudis co glo-

rie confequutus fit, nibil attinet dicere, quod idipum abundé fatis medicamentum boc quod

n hodiernum ufque diem nomen eius retinet, ac IMitbridaticum appellatur, quod$ adbuc

bodie ad avcenda uenena à medias ufürpatur, declaret, Et quidem Scordium berba, que

tton alía de caufa , Crateia berbario autore , nominata IVlithridatia cfl , quam [Iudio- fiis ille fuerit flirpium fatis etiam monslrat. Prediclis uam regibus nobis adijciendus ue^ solomonvex nít omnium quotquot fuerunt unquam regum fapienti[éimus opulentifsimusq; Solomon, ad. Bebreorum. cuius immen[as laudes; quas illi [acra Bibliorum bistoria defert, hbocueluti maximum, co quodreliqua omuia füperare uidetur accedit, quod de fingulis flirpibus fapientifimà djé-

rere potuerit. Preterca primus Pergami vex. Attalus, ut teslis esl ovauifeimus autor. atus per. Gralenus; ottinis generis medicamentorum fTudiofifimus fuit, ita ut multas ac uarias com- g«rivex. gpofítioues que adbuc extamt, co» nominis eius infcriptionem retinent con flruxerit, Exuax. suax nva- etiattt. /drabum vex tatto ludio inquirendarum flirpium lagra/[e dicitur, ut de finpli- &mvex. cium effectibus ad INeronem fcripferit. luba denique Mauritanie rex berbarum lu^ aba vani dio quámvegro memorabilior ficlus est, Q uantam enim buic Eupborbium berba, quam t«rievex.

alle à fe inuentam medici fui nomine appellauit, mirisis laudibus priuatim eidicato uolumi-

tie celebvauit,pepererit, neminem effe puto quiigtoret, Cketerum quum fequentibus fubim. Cefares Roma. de antis [S omatorum reges c9» Imperatores propter publicas;easqd; uarias q9* maximas, " Bus occupationes indagatidis [Hirpibus operam nauare non pofJeut,boc faltem fludiofé co» dili- a wies genter curarunt, quod idem Gralenus teslatur, utuarijs in locis, maximis quidem impen-

fis; berbarios alerent : idd nulla alia de caufa, quam ut fludíutti boc cognofcendarum | flir- pium,bominibus ton minus utile quàm nece[farium, fouerent,co"ab interitu conferuavent,

Z^erum veliclis nc regibus, alijsd; tultis infignibus beroibus, Icucro «LAtacis fratre,

qui Jéucrio tomen dedits Achille, quo IMillefolia. Acbilleia cognominata el; Cbirone

Centauro, à quo Centauriti tomen accepit: FTercule, qui FIyofcyamíi inyenif]e traditur:

quantum opere ac ludi) in perquirendis omnis generis flirpibus ueteres tum Greci tum

Latini poétee «9» pbilofopbi pofüerint, breuiter perslringemus, «Atqui ex compluribus votar e phi paucos aliquot, eosd; optimos produxilJe fufficiat, Plinius quideminter Grecos antiquif- "UN, Jim poetam Orpbeum(memo enim ante bunc apud illos memoratur, fiquidem ante omnes. vino. z alios poétas c5* pbilofopbos floruit) de berbis aliqua, curioftus etiam,prodidife, «9* posl. ovpheus. eum IVlufceum eo FHefiodii Polum berbam miris laudibus celebrafe cribit, Preteveave mufens.

vut bumanarü peritifsimii uatem FTomerum curam cogtofcendarii frpium tagni fecifJe, Fcfodus.

n aye RE . Horterus.

nec a fe reiecilJe aut af bernatum fuife, INepentbe, IMoly, Lotos ,c»*. Alcinoi bovtus - fatis

offendunt, L'woilium autem, Latinoríi poctarüi principem, flirpium füifte p eritifsimiltam virgis. erebre earundem ín füis uevfibus mentiones palamteflantur.. Q gare n0 varo etiainterpre

tibus grammaticis facefsit tegocili illum miJeris modis enarrantibus,C) um ueró ftudiofüs

berbarü fuerit Ouidius nemini tto notii est, nifi qui illius carmina introfbicere dedignatus Ouidius.

eft. P hilofopbos autem berbariam medicina non neglexifée aut coniteipfifee binc colligitur,

quod literis proditum fit Pythagoratt,darum fapientia uirumyittegro uolumine Bulbos ce pythagoras, lebrafte, perinde att; Chbryfippum Draficam, Zenonem Capparitt: quod ficere tanti bí. cisyfpus, lofopbi uunc in animum induxiféent, fina optimé de bac medicine parte fenfiffent« Aristo- zem.

lem preterea, fummíi certé pbilofopbum, aliquot de fTirpibus libros vehiquiffe tetto nefcit: adt

uude quatitifecerit berbarum coguttionem;tam excelletttis ittgettij uir; quiuis coiecluram f & 3

AD ÍILLVSTRISS PRINCIPEM DN, IOACHIMYVM

cit, Sed deffno tandem illuslriumuivorum qui de berbaria medicina bonorificentifümé co»

Jenferunt co» fcripferunt, texere catalogum, ubiprius unam etiam pre claris mulieribus, cIrtemifiam IMaufoli Carüe reguli uxorem, que ab bocindagandarum flirpium ftudio

ton abborruit, illis adiecero. C) uam enim incredibili quodam ardore acdefiderío cogno-

feendarum berbarum becipfa flagrarit, Artemifía flirps, que in bunc ufque diem tomen

eius retinet,cum antea Partbenis fit appellata loquitur, Lt nuncommibus pev(picuum fit,

omis «9* etatis «9 generis bomines, eosq; nobilitate acdoclrina pre slantifiunos, "oi fo-

lum de berbaria medicina preclaré fenfiffeuerumetiam ut illam perdifterent plurimum o-

uud pere, ftudij, diligenti c5" laboris contuli/Je « Atqui cognofcere fortaftis à nobis quifbiam MEAT, huicparti medicine parum equus defiderabit, quid tandem illi per nos longo ordine coruttte tifint, torati, boc fludio inquirendarum flivpium cofecuti fint£ Fem fané longé preftantifsmam, nullisq; neq; diuitijs, neque uoluptatibus postponendam, memoriam fcilicet apud posleros immortalem acfempiternam. Lándiu enim firma eo» illabefücla eorum manebit memoria,

quandiu tellus fida e9* optima rerum parens Crentianam, L yfimacbiam,Scordium, Eupa

torium, Eupborbium, Clymenon, Polemoniatn,et id genus altas flirpes quibus precarifít

atorut reguim indita funt nomina; producet. L^wunt itaque bodie grata bominum mettoría;

illorum nomina, alioqui fLatim fimulatqs e uiuis excefeiffeut cum ipfis peritura, niff illa Gir

pibus indita post fe reliquiffent. Et à nobis cevté meritó bocomniü longà pracarifimum ac[aluberrimum tantorum regum c9* doctifsumorum bominum fTudium atque certamen lau

dibus ad celum ufque extollitur, quoties quam optimis donis uitam ntoffram excoluerint, co

qua de nobts preeclaré fint meriti recordamur, C) uare uerifeitte Plinius dixit : Sutgu-

la quofdam inuettta deorum umero addiderunt, omnium; uitam clarioret feceruit coguo-

minibus berbarum,tam benigne gratiam memoriareferente,C) uod ubi mecum reputo, mi vari fübit cur netto propémodum principum noslrorum,ueterum regum c2» beroumexem-

plum imitari ffudeat , atque iuuare faltem eos qui boc fludio indagandarum berbarum te-

sientur jin animum inducat. Scio quidem eos ttioleflis c5» operofís negocijs fic implicitos mo-

| do Spartam que illis obtigit, probé tuevi uelint, ut inquirendis flirpibus operam dare ipft

A principib.ber non bofsnt.. «fttamen illorum mibilominus erat bortos optimis , «2* à longe etiam petitis mi es berbrs confítos conslruere, atque quieafdem fübinde colant, augeant c9" conferuent berba- rédasborbas fup ríos, quod etiam olun Czefares I-omanos feci e füpra cümemorauimus. fuis impenfis ale- puütand. re, Idi ea potifaimum de caufa, quod aulla fit res unde fibi plus laudis «9* glorie aucupa- ri ualeant, aut detota posteritate melius mereri, qu&mfi bac vatione flirpium notitiam con Jeruare fluduerint, Optarem itaque aliquam faltem partem, eamá; plane minimam fuo- rum funiptuum quos magna ex parte inres fluxiles ac momentaneas, tie quid grauius di

cart, collocant, ad ilusTrandam banc mediana partem, que nunc qua[l caput fuum à pro- Medici toftri ié- fundis tenebris exerit, potterent, Sed pró Deu itimortalem,quid mirum reges cy prín- ponite cipes boc fludium indagandarum flirpium non admodum refDicere, cum tole etatis e- bari abborrent, fiam tttedici fic ab eo abborreant, ut inter centum uix unum qui pauculas faltem berbas ex- aclé cogitas babeat, reperire liceat. Q uod quidem alia de caufa freri n0 iudico, quam quod

eam medicine partem quee [Hirpium cognitionem tradit,ad fe pertinere baud putent:aut ui-

liorem inbonestioremd; effe cenfeant, quam ut ad fe pertinere patiantur. Dignitati enit exiffimationig; füce non parumdetractum iri arbitrantur. fi ea traclent, quorum feplaftarij

qo quidam aljj,fidijs placet, fibi tam cognitionem uendicaruit. FTince[l quod totam banc cu

UH vam in pharmacopolas, indoctum mebercule magtta ex parte bominum genus ,co in flultas Bum die js. Hired fuperflitiofas multerculas reijaant.« deo ut noffratempeslate uniuer[a berbaria peiteplbis. trtedicitta in manibus fit vuflicari eoueailarum mulieri, ineruditorumd; bomuii,qui evro- | venfub-

LEONHARTI FVCHS$II EPIST, NVNCYPATORIA,

| rem fübinde errore cumulant, IMeritó itag; reprebenfionem co obtirgationé tofTratn imul- zorurtá aliorum bonovii uirorutincurvunt medici, qui banc cogttofcendarii f'irpium curam funditus repudiant,afbernantuv, co pro tibilo putant, Q uis enim equo aniio ferret bocft bi fludium ígnominiofüm exiflimare,quodolim regibus, Crrecorumq; ducibus, adde etiam pottis co philofopbis fuiffe longé bonovificentiféumti demonfIrauitmus? C uod ff uero quif- pian fecum etiam reputet quam utilis quam, tecefJavia medicis fit becberbari notitia lon Slirpium notitia | gémaxüma cafligatione c9* obiurgatione digitos cenfebit, Nam nemo illorum morbis veclà nedicis tum uti. mederi potest, aut medicamenta comportere aut antea inuentis commode co» opportumid uti, ned nifi fimplicium exactam babeat notitiam. 1d quum omtibus fit manifeflifimit cur pluribus ' demonstremus nibilopus efl. /Ad bancautem con tfequendait notitia ron fatrs est femel | aut bis térue illorum difcrimina, Craleno etiam noslro tesle, fed frequetiter adinodum in- exi/Je, Proinde cutn ueteres olitt cuti philofophi tum medici evo propriamqs infbe veterum medi : élionet ad exquifitam t fTirpium notitiam confequendam nece[fariarm e[Je perfpectum babe- DL. n cir s fin vent barum inquirendarum munus non rudibus c9» imperitis feplafíarys non borum mini tsi ris equéimperitis,aut multo rudioribus, on etiam [Iulte c9» inepte plebi permiferunt; tionem fludiun. fed ad fe potius pertinere banc prouinciam arbitrati, tton unius co» item alterius tantum ve- gionis tracius; fed magnamorbis partem peragvarunt,ut tton folum fuis ibforii oculis omnis generis berbas coutuerentur,uerutuetiat manibus contreclarent,deguflaventi,, ut fcilicet Dacratione ntontantum earutdem imagines, fed co» uires plan addifcerent, Gic fané T beo "Theophraftus, phra[Hi,qui nobis nouetu de bifforia libros certé preeftantiffimos veliquitmultas peragraf- Jeprouincias conflat : neq; enim alias tam exquifita vattone fingulas fGrpium differentias, quas diuerfarum regionumatione babent, tradere potuifJet, D'iofcorides quods,ut tnetipe Diofcorides. teSlatur incredibili quodam cogtofcendarum berbavum defiderio ductus, tulta admodum tu militari labore loca perluslrauit, tantam bincconfécutus peritiam flirpium, utpost fe de dj fdem,Graleno etiam tese;abfolutiféimos veliqueritlibros, quos multi bodie berbarie me- dicittee fludioff, magno cum fructu, on tantum affiduà domi legunt, fed cy fecum nunquam tton circuniferunt, Pratereo tiuttc lubens Cyateiam, Dionyfium, IMetbrodorum, utpote quorut fcripta tion extent, temporum; iniuria perierint. Omitto etiam linium Secun vlisiu ge» dum, diuiniillius operis De mundi bistoria autorem, quemomnes plurimtiopene nono. end. - umin boc cogttofcendarum flirpiut, uerumetiam multarum aliarum rerum fmudiopofuif- fe; ac tandem mortem oppetiffe fciunt, C) uam uarias autem terr regiones ut tedicar materiam exacte cognofceret, uitattá; mortalium iuaret, Galenus lulrauerit, ttemo quí adem. - libros eius paulo diligentius legit,ipnorare potest, INam metallorum gratiain Cyprum, que ibidem multa funt : bituittittis c9» aliorum quorundam caufa, in Syriam Palestinam "mauigauit, Cuantum uero [ludi c2" opene tn fola dignoffenda terra Lemnia pofüerit,js qui nauigatiottis fie defcriptionem legerunt notum esl. FYeclongius commemovauimus atulla alia de caufa, quam ut binc nostri feculi medici dicerent, quantum ipfi à ueterum ab^ effent diligentia : quos tttaximo etiam rerum füarum;adeod; corporis díDeudio, in deufifei ais fyluis eg» temoribus oberrare, altifimad; montium iuga con[Gendere ut exactam [Hir piutt notitiam confequerentur baud piguit:co" ut uel tantorum uirorü exemplo tandem con utcli flirpiti cogno[cendarii ftudium ad fe pertinere credant, Q uod fftamen ijs exemplis pa vut rtouentur ad banc fufcipiendam curamuel pudor eos impellat adigatás. INemo enim eft «eterori artificum qui fíbi t0 ignominiofi fimi e[Je duceret, fi fue artis instrumenta qoa teria qua quotidie manibus cotreclat, ignorare iudicaretur, Cun itaq; in manuarijs artibus siis -ettites eum ridendil effe artificem exifliment, qui artís eius quam profitetur taterit nt fatis " NES eR - gerfpecta babeat;imultó certémaiori cacbinno dignus erit medicus qui fue artis ttaterias, dica, vidicui. &

AD ILLVSTRISS PRINCIPEM DN, IOÁCHIMVM

atq; ade fanandi inflvumenta ignorat, Et dete[landa quidem fi mullo alio,boctamen potift

aum toimine bec medicorum quorundaminertia; defidia, focordia, c9" negligentia, quod ef^

fecerit ut propémodumomnis fHirpium cogtiítio extiticla. «9 » fuuditus deleta ' fuerit, cAtque

actum plané de medicina berbaria füiftet, nifi aliquot bonos, eruditos, co diligentes uiros

Deus excitaffet,qui boc ftudium quod iam ad intertiitionem tendebat, co» propé totum obli-

feratur erat, taxis q3'uigilis «a'laboribus iuuare;atd; ab interitu uindicare uoluiftent.

Inter eos autem qui flrenué in banceuram incubuerunt, mea quidem t fententia primas tenet

Hemolas. genere co"eruditione larus FTermolaus Barbarus qui primus omniti,quod [aiam,noslra Bartantie c de facinus longé pulcberrimi ag gredi, camá; medicine partem tieutiqs contemnendam,à tenebris in lucemreuocare aufus est, [Nam initio fufcepti illius laboris preflantifimiLatqs

multis iam feculis cGprobatii nedicee materie fariptoré Diofcoridem Latio donauit. Q wo

corollarium feliciter peracto labore, Corollarium adiecit, quo nibil erudttius, nibil copiofíus, nibil de- Hemos nit maots varium pos P linium in latina lingua editum effc docli unanimi fententia faten- tur. C) uiequid enim & I beopbraflos. Aibeneo,Oribafío, A&tio,P aulo, Polluce, litio alijsd; cum Crrecis tum Latinis eruditis admodum bominibus, quos nominare nunc tibi

attinet, (barfim notati est boc totum in Corollario füo;utto quafi fafce,complexus eft Bar barus..E1 quidem buius celebevvimiuiri fIudiii magts à nobis prcdicandum effe cenfeo,

quod ipfe primus jfouis profefGone medicus à effet; fecurà interim in utramuis aurem dor- mitantibus medicis, nutanti tum breuid; cafüne rei berbarie auxiliares tanus porrigere

osmes Rael. dignatus fit, 1ncoparabilis buius uiriexemplum ac in[Hitutii, paulo posl imitatus eff loan Ii» nes Fuellius Gallus, bomo füpralinguarii periti&nO uulgari rerum cognitioe praditusz fs etim pari conatu ac ftudio cum prodigiofís monfIris congreffurus, eumprimii ttobis auto

eim latinitate donatumexbibuit,unde ueram exquifitami; materie medice cognitionem pe

tere liceretyut falicet proferiptis explofís tandem. Aüicenne c9» aliorum. Arabum in^ Jülfisyerroribusq; tio leuibusrefertis de re bevbaria placitis, àpuriftimo fonte Diofcoride

f'irpium notitiam bauriremus Certarunt itaq; inter fe bi duo infignes uiri uter alterituin- ceret;boneslum fane, Flefiodo Graleno tostroteslibus,certamen;à quo uterq; immor-

talem ef confecutus gloriam, Ceterum cum IF uellius ueteres atq; adeo legitimas flirpium totenclaturas, quibus eas Doféorides appellauit, acceffiote touarti, quas mobrs ttagna

Monsborer ex parte tonacbori e9*muliercularii füper[Titio peperityob[curatas nunc cg'oblitevatas ef^ im 2. Je inei etiam fingulas Jlirpes ab uito Difcoride defcriptas animaduerteret, paucis abhinc mendaturasopa «ttttis opus utapparet, multis uigilijs adornatii; cui de flirpium natura titulum indidit,edere fawape. uoluit. In quo fané quicquid ufquam ferd apud I beopbraslum,P linium,Galenutt,alios d; Ruelljjopusde ueteres c2" recentes probatos autores de flirpibus fériptum esl, complecli mago studio nita firpium. seniyus esl, C) uare d plerifqy bodieuir.ille bonus male audit,eó quod complura admodum ad uerbum aliunde; Plinio prefertim ac FJermolai Corollariostranfcripta, füppreftts eo

rundem nominibus; in fuos transTulevit comentarios : quaft uerà illi quibus boc [uum tuere

tur ficlum,modo füper ses effet, ueterum eorum; probatif&imori fcriptorum exempla de-

Rucllis àcdue eftegt e Atqui ut mortuo iam nonibil patrocinemur,, unumtanti cümetmoyabimus. INeminé ima difitditu cs arbitramur qui nefciat Plinium ualum boc füum c9" immortalitate dignum de bifloría mundi opus ex antiquifSimis ac uarijs autoribus cotitexuifJe: is tamen ton quouts ini loco eo"

rum unde fingula defcripfit nominatim mention& facit, cOtentus idipfüm femelfea fie, Q ua-

re curnin Plinio baud culpetur quod non nifi fémel, libro nimirum primo, eorum unde füa

tranfcripfit meminerit, qui fit ut boc ipfüm FR. uellio uitio detur ? cumtamen conslet bunc in

pre fatione eius operis ingenuà fateri, eaque fDar]im &ueteribus tradita fünt, fe ucluti in compendium digefsilfe,atq; ufqueadeo ab ijs adiutum effe,ut eis pené totum accepti our

| roinde

LEONHARTI FVCHSII EPIST, NVNCVPATORIÁ,

Proinde cumrs aliorum fcriptis comode ufus fit, ead; quafl in ordinem digefJerit, atq; adeà

fia fecerit, erat cur pa sim autorum unde fingula mutuauerat ntomitia maximo lecentium

sldio apponeret, De ijs itaq; ISuelli) laboribus alijflatuant ac iudicent quicquid uelint:

fcio enim quam difparia, magtta ex parte iniquaymultorum de ijs ipfis fint iudicia:me cey non pudebit aperté fateri, mibi eius comentarios multum profuiffe, Q uamuis necillud no bis difü imulandumfitnos non raro ab illo difJentire tantum abeslut quifbiam tme in uniuer

fut omniaque inijs libris de natura flirpium decernit, probare existimez, V tcung; autem aulta fint in. uellj comentarijs que uo probemus, debet tamen nibilominus eius : ffudium stobrs effe longe gratifstmum, ut qui intanta rei berbarice caligine plus tamen omnibus quí buncantecefJerunt pre flitevit, Sed de S uellio fatis,aut certà plura quat oportuerit dixi aus, pyefertim cum non defínt fuce gentis bomines tumerudititum eloquentes, qui illi mul.

10 reclius quam ego patrocinari in bac caufa poffint, A. IMaarcellum igitur L'ircilium varia viroi Florentinum, qui post Puellium banc medici partemilluslrare ag oreffus csl acceda- is renis. mus. Quamuis ueró illenon tmagnam adinodum berbarum notitiam babuiffe uideatur, ut qui profeJsione medicus tton fuerit, eod; tepore quo denfifimis tettebris ves berbaría ob- ducla iacuit fiia ediderit, tamen quia complura obfcura co» deprauata DDiofforidis loca em dleauit, co» pristino ntori restituit, debetuel boc faltem nomine illius fe'udium c9» conatus ttobis probari,cum nibil eque ad recte intelligendit Diofcoridem alios ds autores conducat; acexettiplarioril integritas e9* puritas. Q noduer nnnquam à uerbis JDiofcoridis pau lo longius recefJerit tec orum legitimi co» genuini Jenfum affecutus fuerit,id illi uiti cum «ceteris ittterpretibus comune esl, utpote qui varo Plinij magis quam IDiofcoridis fen-

Jum exprimere acfequi ffuduerint, Q uod ueró nonulli Marcellum -Diofcoridts itterpre velim ain tem plané grammatici effe iudicant,nó tta gnopere reprebendo, Sed quod adijcitit eu in bac iria marcdlu, arte tio fatis tritum, boc faciunt more füo;ne tton palam omnibus ifanire ac fürereuidean- tur; dum ita frniftré acteimeré de bocuiro multisq; alijs de literis et ve ittedica optürié eritis iudicare audent, E po uero ottti a[Jeuevatione affirmare mbil ietuo, Marcellum intanta

. etiam rerumomtium caligine;blures berbas copnitas babui[fG, ttagisds grammatici fuiffe, quam illi bodie,quitam impudenter de fama illius et aliorii evuditorit bominti detvabere n8 uerentur, I^ erum otttiféts nuticexteris;ad Crermanos noffros uiros aliquot bonos eo»erudi £os,qui editis fcriptis medicine berbarie lucem afferre, eoeam quaft in inteort reflituere conati fünt,ueniamus ut nte eos etia tttevita defraudemus laude, Inter bos autem primus fuit Orto Brunfelfius uir quidem eruditus ca*pland QUNézT0VO, Gi primiülatino;dein etia ger otto rfilfus ananico fcripto berbariá medicina iuuave coilluffrare conatus eft. Quamuis auté multa in illus fcriptis defideretttur, utpote quod de[criptiones pidluris pa[Gim nb refbondeát,et quod paucas admodum, c uuloares tantii flirpes protulerit, quod fepe nb fuis Q7 legitinis tto minibus appellauerit berbas : nibilominus tamen ut buticomtes certatim laudibus efferant: uelutiíca bac de catifa meritus efP quod ipfe primus omniti reclam pigendarum flirpiut va tiotter deno inGrermaniaim noflyam inuexerit alijs d; bancimitandi occaffotem pre buerit,

Cetera que in eo defiderantur cum illa preflare noti potuerit multas ob caufas, potifuni uero propter crebras ac tultas typograpbi moleTias,qui importune infiffebat, editionem: | ut tnetipfe in aliquo füarumuigiltarü loco fatetur maturabat;ueniatm terentur., Quidmul ta&cum constet Brunfelfium primum faiffe in Germania noftra quiberbariat medicinam propémodum extinclam à craféféimis evuere tenebris attentaucrit;certe boc tIOffltie, quan quam on omnia ex fententia ceciderint, uenia dignifsunus el: nam etiam iuxta prouer- biu cvy yy un Ta zipovozreieg, Preterea aim buicoptimo uiro uibil optatius fue- . vit, quam ut posleritati plurimum prodeffet , equi boni, faciendos ffudiofis omnibus

AD ILLVSTRISS PRINCIPEM DN, IOÁCHIMVM

eius labores,qualefcunq; funt, cenfeo, Brunfelfioinboc ftudio illustrandee vei berbarie

Euricius Cordus Jfüiccefit E uricius Cordus uir preter fingularem poétices aliarum, difciplinari eruditio- ttetiinitegerrimus acdiligentifsimus. Quantum autemrei berbarue uindicandee ab interi^

fu profuerit, Botanologicon quod ille pofleritati fue diligenti teffemreliquit,abundé teffa

tiradeà ut nunc tto Tra mendatione buicnon opus fit. Fdoctamen in prefentia dicere uo"

lui,uirum butclongiori ttita fuiffe dignifémum, ut qui opera tfta inflaurande berbariz ue

dicite plurimum ttomenti adferre potui[fet. Sed quod parenti per ipfa fata non fuit. inte-

Valerius Cordus grum perficere, oc filius quem poft | fe reliquit, I alevius Cordus;optime fpei iuuenis;et incredibili quodain cognofcendarii fürpium [Iudio aioreds flagrans nift dij quoq; quod lon gàabfit,illi uitam longiore inuideant, cumulate preffabit.Cumemm micpateruis ueffigijs

f[renué infiflat, uS eff cur uelit quafiin medio curfü gradum fiflere. | Poft EuriciumGor-

Hieronymus dutmiti banc venam defcendit FAievonymus Iragus qui auto abbincaltero;cum iat propé- Tr. modwmbos comentarios abfolueramus,gertaticu i fcriptum bene longum de fHirpibus publi cauit. Cuius quidem«conatus mibi ualde probautur, INametfi mibi cum eo nulla intercedit fa stiliaritas, apparet tamen in bocbomine mira quedam in inquirendis fHirpibus diligentia,

Et quidem buncuon effe imperitum berbavum, earundem defcriptiones quas affert palam teflantur. Eiufmodi enim magna ex parte funt utoculis fuis infbexiffe büc herbas quas pin

git abunde demonfBrent.« Atq; boc quidem tiomine laudem meritus eff n uulgarem,potuif-

fetis multorü euitare veprebenfionE nift fingulis feréberbis füa ex IDiofcoride nomina ac- cerféreuoluiffet : quafi uero Diofcorides omnium vegionum fHirpes defcripfiffet;cogritasis babuif[et,cum amen coffet quamuis propémoditterram fuas priuatimferre berbas, Dum

itaq; omnibus [lirpibus fua ex Diofcoride omina itponere fludet,diclu mirum quam in-

terdum temerà admodum,probatas c9*tmultis iam feculis receptas Diofcoridis lecliones im

amutare acdeprauare cogatur. nodquidem ius pneter necefsitatem immutandiloca autori

uon folumfibi Ifagus uerumetiam alij quidamyidi apio cum füpercilio,ufürpant: ut ii-

hil mirum fitraros e(Te admodum autores, quamuis optimi fínt,quos tto infinitis mendis con^ taminatos uideamus . INeque enim alia esl maior deprauandi bonos autores occafío,quam

cum quif, quod maximé placet in ijs immutandis flatuit. C) ui enim fieri potefl ut dum qui-

tiis profuo arbitrio tuncdemit, mic adijeit aliquid, maneat illabefacTa getuina c2* legitima feriptoris fententia? C) uare non minus ueréquamlepidà quidaimdixit,eos libros effe opti^

ios qui nullam prorfus lturam experti effent, Cum igitur is tos temere queuts in bonts autoribus immutandimobis femper füfbectus co» infenfus fuerit, diligenter admodum caui.

uus ne quid facile in Diofcoride mutaremus jnifiut idipfum faceremus matifeflifimee con

ieclung aut P linius,aut alius quifpiam fide dignis autor moneret cogerétue, Sed ad I7a- gumreuertamur, qui quuim fErenud nititur ut fingulis berbis nomina ex Diofcoride im-

potat,in alterum peccatum inedit ut na varo falfas co'adulterinas facultates, quod pernicio

fifi effe temo nb ouit;cidem af&iguet, FHactenus tum exterorütum etiam nofIne gen

tis uirorum aliquot fand eruditorum, qui editis fcriptis rei berbariam inare fluduerunt, bouorificam facere mentionem uoluimus ut quatn bene de nobis totaifs pofteritate meriti cf fetitoffenderemus eo ut extaretetiam erga iam mortuos aliqua gratitudinis noslne fiotti

ficatio. Ceteros qui deea medicine parte fcripferunt nibil moror, ut quos conftet plus illi tenebrarii offudiffe quam lucis attulif[é, taceo quod eorum feripta multis ac grauibus erratis

gleta fint, L^" erü inter omnes berbarios libros qui bodie extant, nulli funt qui plus crafafa- Egenolphihers. stt0rum errorum babeant, quam illi quos iamiterum atq; itevum edidit E'genolpbus typo- belii. —— eypbus, INammultis inlocis unamatd, eandem berbam pro duabus tribísuejijsis eo for ina (9: facultatibus diffantibus; pingit, Sic ex uno quidem Polygotato, Diclamni co Elle

boruttt

LEONHARTI FVCHSII EPIST, NVNCVPATORIA,

borum album facit, La etiam piclura c MAtriplicem e Mercurialem exprimit, Gladioli nomine tres inter fe differentes berbas defcribit, Omitto alia multa que quiuis, modó per- tenuei berbarum notitiambabeat, primo [Latim aditu deprebendet, De picluris eius boe dixi/Je : fatis fitytne mirari maiorem in modum cur füis pyxidibus non appinxerit etiam afsi- dentes pbarmacopolas, aut illorum ministros precinclos corio, cum nelliaduolattes "iu^ féass«o aquee naues, atq; in ijs ad tranfLra fedeutes nautas adbibericurauerit, Sed cut ton atttagrti faciat comoda fludioforit,eo* adem augendam magis attentus fit, nibil mirum ex il- lius officina prodire eiufmodi libros, Porró ut tandem quó tendebat animusperueniart, ego quidem paulo anté comemoratorum longé doclifeimorum uirorum LfAudium imitatus bos de bistoria flirpium commentarios maximis cum uigilijs tum fumptibus confeci, In quibus initio quicquid ad uniuer[am cuiufque flirprs bistoriam attinet,omnibus » Juperuacaneis ve- cifís; breuiter, «9* ordine, ut confidimus;optimo,eodemá; perpetuo, complexi fumus. De- inde fingulis flirpium bislorijs uiuas «9* ad nature eetmulationem à nullo utiquatbace ort nium dixerim;artifrciofius expreféas imagines adiecimus: idit nulla alia de caufa, quam ut ea que udis uerbis exponit bisloría, certius exprimeret,atqueadeo altius anitto tifigeret pictura, INeque fan? peregrinarum tantum flirpium , füads [bonte in Germania noslra baud prouenientium, quarumtamenplus centum ijs in cotmentarijs fFudioft reperient, pi- éluras dedimussueruttietiam uulgarium, earum quee iuxta fepes ac dumeta pafmpro-

Confilij fii vatio nem in conficien dis ijsde [lirpiura bifloria comenta rijs exponit,

Vulegatifiartt

ueniunt, ld ut faceremus duabus potifsimum rationibus moti fumus, Primumut berba. ction bebaum

ric ttedicie : fludiofí earutidem etiam bistoriam integrati co in ordinem digeflam babe- vetit, quee tagtta ex parte à ueteribus non es tradita apud recentiores ueró nion nifl man- ca c9 cotfufa., Dein ne posteris ttosirís accidat quod nobis eueni/]e tteminiob[curum ey, utfclicet que bodi e fuit ottttibus notiffmeflirpes illis prorfus inco gititee fiant, INam quis

picture non con

temnende,

est qui nefciat.Diofcoridis feculo plerafos berbas tam notas füiffe,ut illum piguerit eavun-

dem totas quibus à po[Teris fürs agnofcerentur tradere? Quod fi tatten bodie peritiftimos etiam berbaric rei bomines perconteris,temo erit qui eas cognofcet, Quare ne tostrane- gligetitia, aut temporum iniuria eueniat ut notitia bominum uulgares mnc plebeisis cogni te [lirpes excidatit, earundem etiam bislorias 2* imagines ijs ttoslris commentarijs infe- vendas ejfe duximus, Etquare notas «9 uulgares admodum flirpes contemueremus,, cum Jepius maior illis uis infit, quàmi)s que à vemotiféimis extremis; orbis partibus, ton i fi- ue axis : fumptibus conquifita, importantur? INam quid Polygoto inagis uulcarefquid contenptius omnium fiquidem conculeatur pedibus : quod fi tamen uim ews quam in frflen- do » fatiguárte obtitet experiri uolueris, nibil eo praestantius dices, Poffem buic fimilia mul-

£a commemorare, fed inve ttota tion esl cur temerà uerba fuudamus, C) uid multa? ut tan.

quat diuerfis copijs iunctis tobis contra uarios morborum infültus aciem iniruere lice- vet, tam nostratium quam exterarum Slirpiumtum bislorias tum imagines fludioforum oculis fubijcere placuit. In acquivendis auté peregrinis et radicibus cy» feminibus que füb- inde terne tandata uobis feliciter prouetere tttultii nobis profuit FAieronymus Schallerus medicus INoricus orto e5* berbarii alarum; multarü rerum peritiféunus .Q uod bocloco comenmorareuolui;ut noftre atnicitíce accbaritatisaliquod apud pojferos extaretteflimoniit, cout ftudiofí quantum buic bono «9* erudito uiro;qui fua ttobrs tuquam defüit opera, debe vent palamintelligerent. Cieterum cum multarum flirpium quas neq; Diofcorides neq; alij ueteres cogttouerunt bifforias buicoperi inferuerimus:nam cum magia ex parte fint uulne raríz atq, adeo in quotidiano multorii, maxime cbiruvgori ufa pretereundas minimé puta uius sillari certe ufitatis atd; adeo barbaris nobis utendum fuit nomenclaturis quandoqui dem latinis deslitueremur, IMaluimus enim uti ineptis minusqs latinis appellatiombus, d

jS

Hieronyunus Schallerus,

Quare ititerdu ujitatisey barba. ris ufas fit no» mienclaturis,

AD ILLVSTRISS PRINCIPEM DN, IOACHIMVM

illis adultevinas uel orecas uel latinas accerfere;tte félicet cum illegitimis earundem toten

daturís adulterime etiam ills facultates afcribendee nobis efJettt: quod cotigifJe nonullis qui

de re berbaria fcripferunt, fupra comemorauimus,Q nare ubi potuimus babere dictionem

gnecam per omnia germanice appellationi refpondenté, banc potius quàm falJam aliquam

Curmiteey ex DDiofcoride illis impofüimus. In alijs flirpibus quas Diofcorides cognouit unicé caut- IE 4pulDio: sere tie otftties earumdem tomeniclaturas quee initio capitumreperiuntur comeimoraremus , a quod fciremus propémodum omes à fciolis quibufdam ex « Apuleio, aut alio eius generis pretrte. autore adieclas c in contextum Diofcoridis temere raptas effe : «g* quod perfpectum ha | beatus nibileque berbarum cognitioniobfuilTe matoremsiacturam attulilfe ac illam con fufam appellationum coaceruationem. Pneflat igitur paucis admodur,ijsds ueris legiti anis uti tre nominum conifu[io, verum etiam tobis cofuflonem pariat. Porró adieamus etiam Avborkquanme aliquot arborum biflorias e*imagines non quod ttobis confilium fuerit fingulas uelle defcri M ; dA ee, bere, id enim infiniti laboris erat : fed cum Diofcorides alijs rei berbarice fcriptores illis ictle, flirpium quarundam folia affimilent, atq; adeo fine earum deliniationetota bisloria fatis intelligi non pofüt, barum etiam aliquas ijs cómentarijs inferereuoluimus,ad quas in cogio fceuda flirpium bistoria fludiofi refpicerent. Quapropter quod fecitus, non errore, fed

Quid iti cóme- iudicio factum equi iudices iudicabunt, In facultatibus cottemorandis fumma diligetttia ca^ n deir uitius fte alicui fTivpiti adulterinas ac illegitimas quod pleri; tto fite maximo errato cui jikrandum. tee bumanee dif bendio fécerüit,affignaremus,Q nare in bifloría fhirpilí quas ueteres cogno uerunt;eas duntaxat quee à Diofcoride, Galeno, Plinio, interdii etia que ab. Aétio, Pan loc: Simeone Sethi tradütur retulimus. ldis ea maximé de caufajut omnes fGirent eas facul

tates in quibus illitres concordes fünt;e[fe eiufmodi;utin ijs tanqua maxime legitimis (bein

certam potere liceat. INamm fi inter fe diffentiunt,tum Craleni potius quàm IDiofcoridis, es

buius vur[us ttagis quatn Plinij erit fequenda fententia, Cur autem Graleni fententia omni

Lus alijs fit praferenda,nulla alia esl atio, quàm quod is flirpium facultates partim certa quadamratione c9*metbodo,quam literis fübinde mandauit,cognouerit, partim etiam expe

vietitia didicerit. In reliquis quidem flirpibus que ignotee ucteribus fuerunt, Graleni fecuti

fumus exemplum : nam eas tantum (facultates comemorauimus quas multorum experientia comprobauit, qu d longo ufu receptae fünt ab ommbus, e que ab earundem qualitatibus

Oxdirisiniscóe tiom abborrebant, C) uoduero inijs comentarijs orecarum literarum ordinem fecuti fumus, menarijs ralio. 5 d'necefertate ipfa quafi os cogettte fecitnus. INam multo maluifJemus, Diofcoridis exem plo;congereres fibi berbas pafüm conneclere, quam eum quem in[Bituimus fequi ordinem,

nifi idipfüm per picluras nobis tton licuilJet. Siquidem cum nullius flivpis bifloriam fine ut-

ua eiufdemimapine ijs noslris cómentarijs inferere conslituifJemus, [lirpes ueró ipfas ac

earundem genera non nifi diuerfis temporibus, «9* nonnunquam aliquot annorum interue-

tientibus interuallis nancifceremur, bunc literarum grecarum fequi ordinem coacli fumus. Qyuanquam tion uideam cur mibi tam exquifita opus frt excufatione, cum bunc etiam ordi

uem fequi Galenum, P linium,eo" post eos Paulum, /A&tium, aliosd; complures n pudue

piturc ez imas Yit. Quod ad picturas ipfas attinet, que certe finguli ad uiuarut flirpium lineamenta c9 gresquic. eff'ioies expre[[ce funt,unicócurauimus ut efeent abfolutifimaz, atqueadcout queeuis flirps uis pingeretur radicibus caulibus, folijs, floribus, feminibus acfructibus, fummam adbi-

buimus diligentiam, De industria uero c dataopera cautmus ue umbris, alijs minus neceffavijs,quibus interdum artis gloriam affeclant piclores ,natiua berbarum forma ob-

Ls Wa hteraveturzteq pafst fumus ut fichbidint fuee indulperent artifices, utin fubinde ueri^

( phus speeitis £46 piclura vefbonderet. Diclorum miram induslriam predar imitatus esl itus Ro- falbtor. .. dolpbus Specklin feulptor. Argentoracenfís longdoptimus, quiuniufcuiufq;pictune fcul-

pendo

LEONHARTI FVCHSII EPIST, NVNCVPATORIA,

petdo lineamenta tam affabrà expreffit,ut cum piclore de gloria c9" uicloria certa[fe uidea

tur, Gedeetfi multis «9 ámpenfis c2» füdoribus picluras parauerimus; tattten tton defüturos: ncontemptores fcimus qui eafdem ueluti inutiles actudllius momenti damuabunt, atque buic quidem füse inc» Pe. ptifcunee fententie Cralenum patrocinari damabunt, ut qui ne defcribi quidem flrpes uo-

luerit, tantum abesl utearundem picluras probauerit, Q nanquamueró neminem effe pu-

tem qui tion quati illinfaniant intelligattamen eos bocin loco rogare baud pigebit,osen

dant nobis ubi locorutt Cralenus flivpium defcriptiones c9 picturas damnarit ? cum certó

fciam boc illine per omnium quidem uenifJe in mentem, «Atqui refpondebuit flatittt rale

num idipfüm libro fexto de fimplicii medicamentorti facultatibus ,capite dex Abrotono, di- fertd aféerere. L^erum uos uicifsim illis vefpondemus faterittos quidemGralenti noluifJe flir

pium formas ac (becies deferibere, non tatmen quod eas ipfas damnaret aut inutiles e/fe iu-

dicaret, fed quod idipfum posl tot tatttosis uiros, Diofcoridem pre fertim,qui boc, Graleto etiamibidemteste, abJolutiféune preeslitit, conari plané fuperuacaneum exislimaret, Sed

quid multis moror? quis queo fae mentis picluram contemtieret, quam conslat ves multà Pituelaa. darius exprimere,quamuerbrs ullis,etiam eloquentifeimorir, deliniari queant, Et quidem

tatura ficcomparatum estut piclura omnes capiamurzadeoq; altis animo infident quee in

tabulis aut charta oculis expofíta füttt depicla, quàm que nudis uerbis defcribuntur. Einciultas effe flirpes constat, quee cum nullis uerbis itade[cribi poftint ut cogto[can-

turpiclura tamen ficob oculos ponuttur-,ut primo [latim afpeclu deprebendantur. Proin-

de ub immeritó bonis picloribus füus femper apudomtes atates bonos fuit, E in uniuerfa

Greca butcinorem fuiJé noti efLut ingenui et libere educati pueri atte oma aut altem

una cum literis picluram docerettur, quód illis conflaret,bancipfam effe que fingulari ve-

Yuttt toti Lfoluim Htatilrat exp rüneret,fed co'temoríat conferuaret. Quare ea quod; ars in

prinum gradum liberali artium recepta est femperd bonos ei fuit,ut ingenui cam exerce rentymoxutbone[fi perpetuo ittterdiclo,ne feruitia docerentur:ideods in bac nullius qui fer uiieritopera celebrantur «Atqui de piclura;quamquida fatis certéimprudenter explodunt,

bec dixiffc atiis fit. Preterea cutn intexeuda [lirpiii bistoria uocabulis paulo obfcuriorí Explicatio quas bus, «9: ab unperitori ittelligentia fenfuqs difiunclis nobis utendi fuerit,opereepreciti nos jt. Puig fücluros duximus, fi borum breuem quandam explicationé adijceremus, ue inter legendum ; parumperitos vemorarettur, | Porró cum fingulis fere [lirpibus quatuor nomendaturas Quauorndici inditas efe conslet,gveecam nimirum latinam, barbaram, quaofficitee feplaffaviorii utu '*?»

tur co-gerianicam,quadruplicem etíam Indicem concinnauimus;ut quifos Fatum audito to anineycuiufs flirpis bisloriam querere nullo labore pofüt, DDeuobis infüper boc affir-

amare po[[umus; tos ned; impenfís ned; laboribus inis adornandis cómentarijs pepercilJe,

ut multorum de ttobís expeclationi fatis faceremus, INeq; eim grauati fumus in campos c2 Joluas creberrime excurrere, altifima iuga montium cofcendere, multad; artificum tedía,

quee illis evratorum interdum emendatio peperit, deuorare:quod quiuis rerum equus et.

amator per fe flatum deprebendet, ita ut non opus fit toslramoperam parum modele pree-

dicare, Q uod f/tamen quid nobis bumanitus accidit, fat fGimus uenia dignos effe tos boni

quid; iudicabunt , quód unius bominis non fit vem berbariam funditus propémodum obfcu-

vata, ita inititegri reslituere,ut omniprorfus reprebenftone uacet,in bac preefertim re-

vumotnii difficultate,acueteri de flirpibus cómentariori inopia. Inter omnía enim uete-

vumde flirpium natura fcripta que earutidé coniunclim totas tradunt, ullum prorfus niff Distoridcsine -Diofcorídis extat:quitamen necomtes jut fupra coprebenfum est, defcribit,nec quas pin- je dus PH git femper diligenter ca*accuratà deliniat. [Nam in facie flirpium repraefentanda interdum n iod uarius effe apparet, tiotttiuttquá etiam tam multas preterit notas ut nibil minus quam eatn gligens,

AD ILLVSTRISS PRINCIPEM DN, IOACHIMVM de qua illifermo est flirpemexprimere uideatur, Id quod tum maximé fit, ubi à fe non ui Jas; e: ex aliorum fententia flirpes depingit, Preterea nonpudebit etiam tos errata, fl qua commifi/Je conuincamur agnofcere, atque palinodiam canere : tantum abesLut indigne laturi fimus fi quod nos non potuimus impediti aut negligentia, aut iudicij tenuitate, alijin- ueniiant aut farciant, modo omifGrs tnalediclis «9 conuicijs, ut ueritatis fTudiofos decet, va- tionibus potius q9* probatiféimorut i feriptorum tesTimonjs fententiam noslram veuellant «9 cortuiticanit, Q nod !/í uer quifbiamomnino flomacbari, c2 ialioné ín conuicia prorutm- qerepergetbuucipfum füee magis quàm noflre exiflimationi obfüturum arbitramur: quod tetto eum bonum uirum reputet, qui temeré detrabere de fata alterius audeat , Et certe ' qui tam prompti c2* parati funt ad alienos labores uel extenuandos., uel contemnendos, uel prorfus repudiandos magta ex parte in tenebris delitefcunt,qo* in angulis fe continent,ubi apud füi ftmiles eg" imperitos afinos mire triumphant, C) uod fl tamen momi illi aliquan-. - do tenebris erumperent, co» in apertutt prodirent,tettio ton ffatim intelligeret quám itta- ni eruditionis fisluturgeant, quami; fint impudentes tugatores, Et tos certéislos conui- ciatores fic exciperemus., ut fefe in latebris continuifJe, co lucem nunquam affecla[fe opta- vent. INam adillos probe traclandos, ac eorundem tela c9» iacula fortiter propellendare- torquendaq, neque uires tteque artes nobis defuturas confideremus, De Michaelis Jfingrinij typographi Bafilienfís diligentifsimi, in excudendo bocopere industria cy» fe- dulitate boc ín loco plura dicerem; nifi bas ipfas ex alijs multis quee nunc antis aliquotexil- uus officina prodierunt, fatis cogititas actefTatas effe f'aremus, Et quidemopus ipfum per »fe fatis loquitur quàm ín eo imprimendo diligens fuerit, C) uantos autem fecerit fomptus, factle quiuis ee ftimabit qui operís magnitudinem c picluras ipfas pro rei dignitate ex- pendere uoluerit. Plurimum itaque buicuiro debent vei berbarie : fludiofi,yut qui neque im- penfís neque laboribus quo illorum commodis inféruiret fludiad; iuuaret, pepercerit. Cum uero bodie multos e[Jetypograpbos compertum fit, qui inslar fucorum alienis infidientur la boribuslibrosqs optimis ac eleganti[Gimis typis excufos, e»prestlantiféimis picluris orna